* ( إِلَى السَّماءِ » ) * و آيهء وسط * ( « وَجَعَلَ فِيها رَواسِيَ مِنْ فَوْقِها . . . » ) * توضيح آمادگى زمين در اثر دستور دوم است . اگر دو دوران تشكيل آسمانها با چهار دوران تقدير اقوات متداخل نباشد لازم ميايد كه خلقت آسمانها و زمين در هشت روز انجام يافته باشد ، حال آنكه خداوند فرموده * ( « إِنَّ رَبَّكُمُ الله الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ » ) * اين مطلب در 7 محل بشرح زير تكرار شده است اعراف : 54 ، يونس : 3 ، هود : 7 ، فرقان : 59 ، سجده : 4 ، ق 38 ، حديد : 4 . اگر گويند : در صورت متداخل بودن دو دوران آسمانها در چهار دوران تقدير اقوات ، معنى اين آيه كه ميگويد * ( « خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الأَرْضِ جَمِيعاً ثُمَّ اسْتَوى إِلَى السَّماءِ فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ » ) * بقره : 29 چگونه درست مىشود ، زيرا « ثمّ » در آيه صريحا مىرساند كه تشكيل آسمانها بعد از خلق ما في الارض بوده است . گوئيم : با قرينهء آيات گذشته مىفهميم كه مراد از * ( « خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الأَرْضِ » ) * مرحلهء اول است كه خميرهء ما في الارض بوده باشد ، نه مرحله دوم كه تقدير اقوات است ، بعبارت ديگر ، اين * ( « خَلَقَ لَكُمْ » ) * همان * ( « خَلَقَ الأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ » ) * است . و چون در آن مرحله ، ماده و خميرهء تمام اقوات موجود بود ، مانعى ندارد كه گفته شود : آنچه در زمين است براى شما آفريديم ، در اين صورت « ثمّ » در جاى خود واقع است ، نظير آيات سورهء فصّلت . تحقيق اين مطلب را بدين طريق در جائى نديده‌ام و كليد فهم آن فقط الهام خداوندى است و لله الحمد . رابعا - آيات گذشته ، فقط در بارهء زمين و طبقات هفتگانهء جوّ است و شامل تمام آسمانها و همهء كائنات نيست براى توضيح بيشتر به « سماء » رجوع شود . خامسا - زمين ( زمين دو روزه ) پيش از آسمانهاى هفتگانه آفريده شده * ( « خَلَقَ الأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ ) * . . . * ( ثُمَّ ) *